{"id":9247,"date":"2026-03-01T07:00:00","date_gmt":"2026-03-01T06:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/?p=9247"},"modified":"2026-02-23T11:38:38","modified_gmt":"2026-02-23T10:38:38","slug":"le-liseur-de-bernhard-schlink","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/","title":{"rendered":"Le liseur de Bernhard Schlink"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"9247\" class=\"elementor elementor-9247\">\n\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-4135141d elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"4135141d\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-162d549a\" data-id=\"162d549a\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b323c56 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"b323c56\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h1 class=\"elementor-heading-title elementor-size-medium\">Le liseur devant l'Opera sur le fjord d'Oslo<\/h1>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-483f79f1 elementor-view-default elementor-widget elementor-widget-icon\" data-id=\"483f79f1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"icon.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-icon-wrapper\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-icon\">\n\t\t\t<i aria-hidden=\"true\" class=\"far fa-snowflake\"><\/i>\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-39aa9937 elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"39aa9937\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-75f07c77 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"75f07c77\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-medium\">R\u00e9sum\u00e9<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3d9cda6c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3d9cda6c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>\u00c0 quinze ans, Micha\u00ebl fait par hasard la connaissance, en rentrant du lyc\u00e9e, d&rsquo;une femme de trente-cinq ans dont il devient l&rsquo;amant. Pendant six mois, il la rejoint chez elle tous les jours, et l&rsquo;un de leurs rites consiste \u00e0 ce qu&rsquo;il lui fasse la lecture \u00e0 haute voix. Cette Hanna reste myst\u00e9rieuse et impr\u00e9visible, elle dispara\u00eet du jour au lendemain.<\/p><p>Sept ans plus tard, Micha\u00ebl assiste, dans le cadre de des \u00e9tudes de droit, au proc\u00e8s de cinq criminelles et reconna\u00eet Hanna parmi elles. Accabl\u00e9e par ses coaccus\u00e9es, elle se d\u00e9fend mal et est condamn\u00e9e \u00e0 la d\u00e9tention \u00e0 perp\u00e9tuit\u00e9. Mais, sans lui parler, Micha\u00ebl comprend soudain l&rsquo;insoup\u00e7onnable secret qui, sans innocenter cette femme, \u00e9claire sa destin\u00e9e, et aussi cet \u00e9trange premier amour dont il ne se remettra jamais.<\/p><p>Il la revoit une fois, bien des ann\u00e9es plus tard. Il se met alors, pour comprendre, \u00e0 \u00e9crire leur histoire, et son histoire \u00e0 lui, dont il dit : \u00ab\u00a0Comment pourrait-ce \u00eatre un r\u00e9confort, que mon amour pour Hanna soit en quelque sorte le destin de ma g\u00e9n\u00e9ration que j&rsquo;aurais moins bien su camoufler que les autres ?\u00a0\u00bb<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-13632f49 elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"13632f49\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7a539f85 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"7a539f85\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-medium\">Une mise en abyme fascinante malgr\u00e9 une \u00e9coute contrari\u00e9e<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-47c106e1 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"47c106e1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-start=\"600\" data-end=\"910\">J\u2019ai d\u00e9couvert <strong data-start=\"615\" data-end=\"628\">Le liseur<\/strong> en alternance entre la version allemande publi\u00e9e chez Diogenes et le livre audio chez Gallimard audio, \u00e9cout\u00e9 sur Spotify. Il y a quelque chose d\u2019assez fou dans ce dispositif : dans le roman, Michael lit \u00e0 Hanna, puis il \u00e9crit son histoire, et nous l\u2019\u00e9coutons \u00e0 notre tour. La narration de Samuel Labarthe m\u2019a convaincue. Sa voix et ses intonations servent tr\u00e8s bien la gravit\u00e9 du texte.<\/p><p data-start=\"600\" data-end=\"910\">En revanche, j\u2019ai \u00e9t\u00e9 profond\u00e9ment agac\u00e9e par l\u2019ajout de longs passages de musique classique. Plac\u00e9s parfois en d\u00e9but ou fin de chapitre, parfois en plein milieu, ils m\u2019ont oblig\u00e9e \u00e0 manipuler mon t\u00e9l\u00e9phone sans cesse pour avancer. Lorsque l\u2019on \u00e9coute un livre audio en conduisant ou en ayant les mains occup\u00e9es, cela casse totalement l\u2019immersion. Cette frustration n\u2019enl\u00e8ve rien \u00e0 la qualit\u00e9 du texte, mais elle a clairement impact\u00e9 mon exp\u00e9rience d\u2019\u00e9coute.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-102453 elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"102453\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-36cbac8 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"36cbac8\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h4 class=\"elementor-heading-title elementor-size-medium\">\"Seulement voil\u00e0 : fuir n'est pas seulement partir, c'est aussi arriver quelque part.\"<\/h4>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c4285f0 elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"c4285f0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1964af53 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1964af53\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-medium\">M\u00e9moire allemande et fracture g\u00e9n\u00e9rationnelle<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-404122eb elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"404122eb\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-start=\"1536\" data-end=\"1797\">J&rsquo;ai lu <strong data-start=\"1546\" data-end=\"1559\">Le liseur<\/strong> dans le cadre de mon projet autour de l\u2019identit\u00e9 allemande et <a href=\"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/category\/rda\/\">de la RDA<\/a>. Le lien n\u2019est pas direct, mais il me semblait essentiel de commencer par l\u2019apr\u00e8s-guerre et ses cons\u00e9quences. Avant la division Est-Ouest, il y a la fracture morale. On rencontre donc Michael \u00e0 quinze ans, puis on le suit dans ses ann\u00e9es \u00e9tudiantes, au moment o\u00f9 sa g\u00e9n\u00e9ration interroge frontalement la culpabilit\u00e9 allemande face aux crimes nazis.<\/p><p data-start=\"1536\" data-end=\"1797\">C\u2019est dans cette deuxi\u00e8me partie que le roman prend, selon moi, toute son ampleur. Il explore avec justesse le travail de m\u00e9moire, la honte, la responsabilit\u00e9 collective et la distance entre ceux qui ont v\u00e9cu la guerre et ceux qui en h\u00e9ritent. Cette r\u00e9flexion m\u2019a sembl\u00e9 \u00e9tonnamment actuelle. Publi\u00e9 en 1994, le roman ne para\u00eet jamais dat\u00e9. Seule la langue, plus soutenue que ce que l\u2019on lit aujourd\u2019hui, rappelle son \u00e9poque. Et encore, cela participe plut\u00f4t \u00e0 la densit\u00e9 du propos.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6d98511f elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"6d98511f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0efe304 elementor-widget elementor-widget-video\" data-id=\"0efe304\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;youtube_url&quot;:&quot;https:\\\/\\\/youtu.be\\\/Xo8VcKvMdD0?si=RoWPJtJlrdoZRkI4&quot;,&quot;video_type&quot;:&quot;youtube&quot;,&quot;controls&quot;:&quot;yes&quot;}\" data-widget_type=\"video.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-wrapper elementor-open-inline\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-video\"><\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-eab34be elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"eab34be\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-719237ab elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"719237ab\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-medium\">Une relation troublante, relue \u00e0 l\u2019\u00e8re post-MeToo<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3315963f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3315963f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-start=\"2515\" data-end=\"2833\">La relation entre Michael et Hanna m\u2019a profond\u00e9ment mise mal \u00e0 l\u2019aise. Aujourd\u2019hui, apr\u00e8s des lectures comme <a href=\"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-consentement-de-vanessa-springora\/\"><em data-start=\"2624\" data-end=\"2641\">Le Consentement<\/em><\/a> de Vanessa Springora, on ne peut plus aborder cette histoire de la m\u00eame mani\u00e8re. Ce que vit Michael n\u2019est pas romantique. C\u2019est une relation d\u00e9s\u00e9quilibr\u00e9e, marqu\u00e9e par une asym\u00e9trie \u00e9vidente. Le roman ne romantise pas cette histoire pour autant. Il est explicite, parfois frontal, mais il ne la pare jamais d\u2019un vernis s\u00e9duisant. Les cons\u00e9quences psychologiques sont pr\u00e9sentes, durables. Une phrase, vers la fin, r\u00e9sume d\u2019ailleurs avec une grande sobri\u00e9t\u00e9 l\u2019impact irr\u00e9versible de cette relation sur Michael.<\/p><p data-start=\"3141\" data-end=\"3364\">C\u2019est sans doute l\u00e0 que le roman devient le plus int\u00e9ressant : il ouvre un espace de d\u00e9bat. Sur la m\u00e9moire, sur la culpabilit\u00e9, sur la responsabilit\u00e9 individuelle, mais aussi sur le consentement et la construction intime. <strong data-start=\"3366\" data-end=\"3379\">Le liseur<\/strong> m\u2019a fait r\u00e9agir vivement, r\u00e9fl\u00e9chir longuement, et c\u2019est pr\u00e9cis\u00e9ment ce que j\u2019attendais de cette premi\u00e8re \u00e9tape dans mon exploration de l\u2019histoire allemande. Je poursuivrai avec <a href=\"https:\/\/youtu.be\/Xo8VcKvMdD0?si=RoWPJtJlrdoZRkI4\">le film<\/a>, puis avec d\u2019autres lectures pour approfondir encore cette question de la m\u00e9moire.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-54045374 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"54045374\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h4 class=\"elementor-heading-title elementor-size-medium\">Dans la s\u00e9rie RDA :<\/h4>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-211b5b44 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"211b5b44\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p data-start=\"348\" data-end=\"635\">Cet article s\u2019inscrit dans mon projet annuel autour <a href=\"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/category\/rda\/\">de la RDA<\/a>. En 2026, j\u2019explore la R\u00e9publique d\u00e9mocratique allemande \u00e0 travers des livres, des films, de la musique et des r\u00e9cits personnels, pour mieux comprendre cette p\u00e9riode et la mani\u00e8re dont elle continue de r\u00e9sonner aujourd\u2019hui.<\/p><p data-start=\"642\" data-end=\"716\"><img decoding=\"async\" class=\"emoji\" role=\"img\" draggable=\"false\" src=\"https:\/\/s.w.org\/images\/core\/emoji\/17.0.2\/svg\/1f449.svg\" alt=\"\ud83d\udc49\" \/> Retrouvez tous les articles li\u00e9s \u00e0 ce projet dans <a href=\"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/category\/rda\/\">la cat\u00e9gorie <strong data-start=\"708\" data-end=\"715\">RDA<\/strong><\/a>.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Le liseur devant l&rsquo;Opera sur le fjord d&rsquo;Oslo R\u00e9sum\u00e9 \u00c0 quinze ans, Micha\u00ebl fait par hasard la connaissance, en rentrant du lyc\u00e9e, d&rsquo;une femme de trente-cinq ans dont il devient l&rsquo;amant. Pendant six mois, il &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9248,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[11,2672,1],"tags":[2675,2678,2679,2677,2676,2659,2381,2680,2475,209],"class_list":["post-9247","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hiver","category-rda","category-tout-le-blog","tag-bernhard-schlink","tag-der-vorleser","tag-diogenes","tag-gallimard-audio","tag-le-liseur","tag-litterature-allemande","tag-memoire","tag-projet-rda","tag-roman-allemand","tag-seconde-guerre-mondiale","has-single-img"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Le liseur de Bernhard Schlink - Sorbet Kiwi<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Mon avis sur Le liseur de Bernhard Schlink, \u00e9cout\u00e9 en livre audio et lu en allemand : m\u00e9moire, fracture g\u00e9n\u00e9rationnelle et d\u00e9bat post-MeToo.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"fr_FR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Le liseur de Bernhard Schlink - Sorbet Kiwi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Mon avis sur Le liseur de Bernhard Schlink, \u00e9cout\u00e9 en livre audio et lu en allemand : m\u00e9moire, fracture g\u00e9n\u00e9rationnelle et d\u00e9bat post-MeToo.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Sorbet Kiwi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/profile.php?id=100086238893269\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-03-01T06:00:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Le-liseur-Bernhard-Schlink.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1440\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Sorbet-Kiwi\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@pepparshoes\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@pepparshoes\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"\u00c9crit par\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Sorbet-Kiwi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Dur\u00e9e de lecture estim\u00e9e\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"5 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Sorbet-Kiwi\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/ed1b7b527a2957ddc3bf38b076540659\"},\"headline\":\"Le liseur de Bernhard Schlink\",\"datePublished\":\"2026-03-01T06:00:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/\"},\"wordCount\":884,\"commentCount\":2,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/02\\\/Le-liseur-Bernhard-Schlink.jpg\",\"keywords\":[\"Bernhard Schlink\",\"Der Vorleser\",\"Diogenes\",\"Gallimard audio\",\"Le liseur\",\"litt\u00e9rature allemande\",\"M\u00e9moire\",\"projet RDA\",\"Roman allemand\",\"Seconde Guerre Mondiale\"],\"articleSection\":[\"Hiver\",\"RDA\",\"Tout le blog\"],\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/\",\"name\":\"Le liseur de Bernhard Schlink - Sorbet Kiwi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/02\\\/Le-liseur-Bernhard-Schlink.jpg\",\"datePublished\":\"2026-03-01T06:00:00+00:00\",\"description\":\"Mon avis sur Le liseur de Bernhard Schlink, \u00e9cout\u00e9 en livre audio et lu en allemand : m\u00e9moire, fracture g\u00e9n\u00e9rationnelle et d\u00e9bat post-MeToo.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/02\\\/Le-liseur-Bernhard-Schlink.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/02\\\/Le-liseur-Bernhard-Schlink.jpg\",\"width\":1440,\"height\":1920,\"caption\":\"Exemplaire allemand de Der Vorleser, titre allemand de Le liseur, de Bernhard Schlink tenu dans une main gant\u00e9e devant l\u2019op\u00e9ra d\u2019Oslo, avec la mer et les b\u00e2timents en arri\u00e8re-plan hivernal.\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/le-liseur-de-bernhard-schlink\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Accueil\",\"item\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Le liseur de Bernhard Schlink\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/\",\"name\":\"Sorbet Kiwi\",\"description\":\"Des lectures th\u00e9matiques par saison et les avis qui vont avec\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"fr-FR\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/#organization\",\"name\":\"Sorbet Kiwi\",\"url\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/10\\\/Banniere-Sorbet-Kiwi-2022.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/10\\\/Banniere-Sorbet-Kiwi-2022.jpg\",\"width\":814,\"height\":401,\"caption\":\"Sorbet Kiwi\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/profile.php?id=100086238893269\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/pepparshoes\",\"https:\\\/\\\/www.instagram.com\\\/sorbetkiwi\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.tiktok.com\\\/sorbetkiwi\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/ed1b7b527a2957ddc3bf38b076540659\",\"name\":\"Sorbet-Kiwi\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/86f0a5c27d76317621b9e374d0f3a01d3a85278f10d0c7207ced4fd773057442?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/86f0a5c27d76317621b9e374d0f3a01d3a85278f10d0c7207ced4fd773057442?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/86f0a5c27d76317621b9e374d0f3a01d3a85278f10d0c7207ced4fd773057442?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Sorbet-Kiwi\"},\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/sorbetkiwi.fr\\\/index.php\\\/author\\\/admin7717\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Le liseur de Bernhard Schlink - Sorbet Kiwi","description":"Mon avis sur Le liseur de Bernhard Schlink, \u00e9cout\u00e9 en livre audio et lu en allemand : m\u00e9moire, fracture g\u00e9n\u00e9rationnelle et d\u00e9bat post-MeToo.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/","og_locale":"fr_FR","og_type":"article","og_title":"Le liseur de Bernhard Schlink - Sorbet Kiwi","og_description":"Mon avis sur Le liseur de Bernhard Schlink, \u00e9cout\u00e9 en livre audio et lu en allemand : m\u00e9moire, fracture g\u00e9n\u00e9rationnelle et d\u00e9bat post-MeToo.","og_url":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/","og_site_name":"Sorbet Kiwi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/profile.php?id=100086238893269","article_published_time":"2026-03-01T06:00:00+00:00","og_image":[{"width":1440,"height":1920,"url":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Le-liseur-Bernhard-Schlink.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Sorbet-Kiwi","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@pepparshoes","twitter_site":"@pepparshoes","twitter_misc":{"\u00c9crit par":"Sorbet-Kiwi","Dur\u00e9e de lecture estim\u00e9e":"5 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/"},"author":{"name":"Sorbet-Kiwi","@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/#\/schema\/person\/ed1b7b527a2957ddc3bf38b076540659"},"headline":"Le liseur de Bernhard Schlink","datePublished":"2026-03-01T06:00:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/"},"wordCount":884,"commentCount":2,"publisher":{"@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Le-liseur-Bernhard-Schlink.jpg","keywords":["Bernhard Schlink","Der Vorleser","Diogenes","Gallimard audio","Le liseur","litt\u00e9rature allemande","M\u00e9moire","projet RDA","Roman allemand","Seconde Guerre Mondiale"],"articleSection":["Hiver","RDA","Tout le blog"],"inLanguage":"fr-FR","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/","url":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/","name":"Le liseur de Bernhard Schlink - Sorbet Kiwi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Le-liseur-Bernhard-Schlink.jpg","datePublished":"2026-03-01T06:00:00+00:00","description":"Mon avis sur Le liseur de Bernhard Schlink, \u00e9cout\u00e9 en livre audio et lu en allemand : m\u00e9moire, fracture g\u00e9n\u00e9rationnelle et d\u00e9bat post-MeToo.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/#breadcrumb"},"inLanguage":"fr-FR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"fr-FR","@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/#primaryimage","url":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Le-liseur-Bernhard-Schlink.jpg","contentUrl":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Le-liseur-Bernhard-Schlink.jpg","width":1440,"height":1920,"caption":"Exemplaire allemand de Der Vorleser, titre allemand de Le liseur, de Bernhard Schlink tenu dans une main gant\u00e9e devant l\u2019op\u00e9ra d\u2019Oslo, avec la mer et les b\u00e2timents en arri\u00e8re-plan hivernal."},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/le-liseur-de-bernhard-schlink\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Accueil","item":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Le liseur de Bernhard Schlink"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/#website","url":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/","name":"Sorbet Kiwi","description":"Des lectures th\u00e9matiques par saison et les avis qui vont avec","publisher":{"@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"fr-FR"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/#organization","name":"Sorbet Kiwi","url":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"fr-FR","@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/Banniere-Sorbet-Kiwi-2022.jpg","contentUrl":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/Banniere-Sorbet-Kiwi-2022.jpg","width":814,"height":401,"caption":"Sorbet Kiwi"},"image":{"@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/profile.php?id=100086238893269","https:\/\/x.com\/pepparshoes","https:\/\/www.instagram.com\/sorbetkiwi\/","https:\/\/www.tiktok.com\/sorbetkiwi"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/#\/schema\/person\/ed1b7b527a2957ddc3bf38b076540659","name":"Sorbet-Kiwi","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"fr-FR","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/86f0a5c27d76317621b9e374d0f3a01d3a85278f10d0c7207ced4fd773057442?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/86f0a5c27d76317621b9e374d0f3a01d3a85278f10d0c7207ced4fd773057442?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/86f0a5c27d76317621b9e374d0f3a01d3a85278f10d0c7207ced4fd773057442?s=96&d=mm&r=g","caption":"Sorbet-Kiwi"},"sameAs":["http:\/\/sorbetkiwi.fr"],"url":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/author\/admin7717\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9247","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9247"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9247\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9252,"href":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9247\/revisions\/9252"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9248"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9247"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9247"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sorbetkiwi.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9247"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}